O estreito de Ormuz, unha das rutas marítimas máis estratéxicas do mundo, segue sendo o epicentro dunha loita de poder entre Irán e Estados Unidos. Nas últimas 12 horas, a situación mantívose tensa, con avances e retrocesos na reapertura do corredor, mentres as dúas potencias seguen disputando o control dunha zona clave para o comercio global de petróleo e gas.

A reapertura: un proceso complexo e incerto

O 4 de xullo, o presidente estadounidense, Donald Trump, anunciou un acordo con Irán para reabrir o estreito de Ormuz, declarando: "Barcos do mundo, poñan en marcha os seus motores". Este acordo, alcanzado a mediados de xuño, permitiu que un número crecente de embarcacións comezaran a cruzar a zona novamente. Segundo datos do Joint Maritime Information Center, entre o 30 de xuño e o 1 de xullo, 65 embarcacións cruzaron polo lado omaní do estreito, mentres que 59 contaron co apoio de Estados Unidos

Porén, a realidade é máis complexa. Nas últimas 12 horas, oito buques que se dirixían cara ao estreito deron media volta ao achegarse a un dos puntos de saída do Golfo Pérsico. Cuatro deles decidiron retomar a súa traxectoria, pero optaron por unha ruta máis próxima a Irán, en lugar da tradicional vía cerca de Omán. Este movemento reflicte a incerteza que aínda rodea a navegación na zona. As navieiras seguen evaluando cada ruta, pois, aínda que o estreito está técnicamente aberto, Irán segue exixindo autorización para o tránsito e mantén un control estrito sobre as augas

Irán reafirma o seu control: o nomeamento do almirante Ali Ozmaei

En medio desta tensión, Irán deu un paso máis para consolidar o seu dominio sobre o estreito. O sábado 4 de xullo, o Goberno iraní nomeou ao almirante Ali Ozmaei como novo comandante da Armada da Gardía Revolucionaria, o corpo de elite encargado de vixiar o estreito de Ormuz. Ozmaei substitúe a Alireza Tangsiri, falecido nun ataque aéreo conxunto de EE.UU. e Israel durante a guerra en marzo de 2026. Este nomeamento é visto como unha demostración de forza por parte de Teherán, que non está disposta a ceder o control dunha zona que considera vital para a súa seguridade e intereses económicos

O viceministro de Asuntos Exteriores iraní, Kazem Gharibabadi, reivindicou o control do seu país sobre o estreito e rexeitou o diálogo de seguridade rexional celebrado en Baréin e liderado por Estados Unidos. "O estreito de Ormuz é parte das nosas augas territoriais, e non permitiremos que ninguén dicte as nosas normas", declarou Gharibabadi. Esta postura reflicte a resistencia iraní a calquera intromisión estraxeira na xestión dunha ruta que, segundo o dereito internacional, debería ser de libre tránsito

EE.UU. e os seus aliados: aposta pola ruta de Omán

Mentres Irán insiste en controlar o tránsito polo seu lado do estreito, Estados Unidos e os seus aliados (como Reino Unido e Francia) seguen promovendo a navegación pola ruta próxima a Omán, que consideran máis segura. O portaavións francés Charles de Gaulle, que fora desprazado á zona durante a crise, regresou ao seu porto no Mediterráneo, nunha señal de que a situación podería estar a estabilizarse. Non obstante, a presenza militar estadounidense na rexión segue sendo significativa, co obxectivo de garantir a seguridade das embarcacións que optan por esta ruta

A reapertura do estreito non só ten implicacións militares, senón tamén económicas. Países como Qatar, Kuwait, Emiratos Árabes Unidos e Arabia Saudí están a negociar a construción de oleodutos alternativos para reducir a súa dependencia do estreito e, por tanto, de Irán. Esta estratexia busca evitar futuros bloqueos e garantir a estabilidade nas súas exportacións de petróleo e gas

O prezo da incerteza: peaxes e trato preferencial

Irán non só busca manter o control militar do estreito, senón tamén impoñer un sistema de peaxes para o tránsito comercial. Segundo informaron fontes diplomáticas, Teherán prometera a China un trato preferencial para os seus cargueiros unha vez que se implemente este sistema. Esta medida, que podería alterar as regras da navegación internacional, xera preocupación entre os países que dependen do libre tránsito polo estreito, xa que a Convención da ONU sobre o Dereito do Mar establece a liberdade de navegación en estreitos naturais utilizados para o comercio internacional. Porén, Irán non ratificou este marco legal, o que complica a súa aplicación

O contexto político: funerais masivos e mensaxes de forza

O nomeamento de Ozmaei e a reapertura parcial do estreito coinciden coas cerimonias fúnebres polo falecemento do líder supremo iraní, Ali Jameneí, cuxos funerais están a mobilizar a millóns de persoas en varias cidades santas do país. Estas ceremonias, que se estenderán ata o 9 de xullo, son vistas como unha demostración de unidade e forza por parte do réxime iraní, especialmente en fronte de Estados Unidos. O 4 de xullo, día da Independencia de EE.UU., foi elixido para a inauguración oficial dos funerais, o que moitos analistas interpretan como un mensaxe simbólico dirixido a Washington

Conclusións: un xogo de poder sen fin á vista

A situación no estreito de Ormuz segue sendo volátil. Aunque a reapertura permitiu que algúns buques retomaran as súas rutas, a incerteza persiste. Irán non está disposta a ceder o control dunha zona que considera vital para os seus intereses, mentres que EE.UU. e os seus aliados seguen apostando por garantizar a seguridade dunha ruta clave para o comercio global.